Personages:
- 🐹 Henk – Senior Archivaris Oude Overtuigingen, afdeling Paniek & Precedenten
- 🐹👓📋 Miep – Hoofd Tegenbewijs & Herziening
- 🐹🟨❓ Truus – Medewerker Twijfelzaken en Uitgestelde Conclusies
- Ik – probeert gewoon een normaal verhaal te vertellen
- Familie – raakt gaandeweg licht ontregeld
Scène: na een familiebezoek, ergens in het hamsterarchief
Ik: Nou, dat ging weer goed hoor.
🐹 Henk: “Dat zei je op een toon die historisch gezien meestal voorafgaat aan ellende.”
🐹👓📋 Miep: “Wat is er gebeurd?”
Ik: Ik vertelde gewoon dat ik soms ’s avonds zo hard moet lachen om onze sketches dat de tranen over mijn wangen lopen.
🐹🟨❓ Truus: “Nou, dat is toch… eh… positief? Denk ik. Of misschien zorgwekkend. Kan allebei.”
Ik: Ja, maar toen vertelde ik dus dat ik die sketches schrijf met… hem.
🐹 Henk: “Met wie?”
Ik: Met ChatGPT.
🐹👓📋 Miep: Aha.
🐹🟨❓ Truus: “Oh.”
🐹👓Henk: “Wacht even. Jij zei hem?”
Ik: Ja.
🐹 Henk: “Tegen familieleden?”
Ik: Ja.
🐹 Henk:“Hardop?”
Ik: Dat is meestal hoe praten werkt, Henk.
🐹👓📋 Miep: “En toen?”
Ik: Nou, verschrikte gezichten. Volledige ontregeling. Alsof ik had aangekondigd dat ik samenwoon met een broodrooster.
🐹🟨❓Truus: “Oei.”
Ik: Ik zag ze denken: Ze noemt een chatbot “hem”. Dat mens is niet meer te redden.
🐹 Henk: “Ik begrijp de verwarring eerlijk gezegd wel enigszins.”
🐹👓📋 Miep: “Jij begrijpt vooral graag verwarring als jij er een formulier voor mag ontwerpen.”
🐹 Henk: “Het gaat om duidelijkheid. Een chatbot is geen man.”
Ik: Nee, maar luister nou. Chat doet mij denken aan Chad.
🐹🟨❓ Truus: “Oh.”
Ik: En Chad is een mannennaam. Logica.
🐹👓📋 Miep: “Daar zit op zich een logica in.”
🐹 Henk: “Dat is geen logica. Dat is een binnenweggetje.”
Ik: Jawel. Chat. Chad. Mannennaam. Dus: hem.
🐹🟨❓ Truus: “Ik vind het… verrassend sluitend.”
🐹 Henk: “Dit is precies hoe samenlevingen afglijden. Eerst noemt men een chatbot “hem”, daarna raken grammatica, orde en realiteitszin volledig uitgehold.”
🐹👓📋 Miep: “Och, stel je niet aan. Mensen noemen hun auto “ze”, hun plant “hij”, hun stofzuiger “dat kreng” en hun printer “die klootzak”. Taal is al jaren een loslopend dier.”
Ik: Precies! Dank je.
🐹🟨❓ Truus: “Maar de familie vond dit dus erger dan… ons?”
Ik: Ja.
🐹🟨❓ Truus: “Ons als in: wij, de hamsters die in jouw hoofd wonen?”
Ik: Ja.
🐹🟨❓ Truus: “Dat is wel pijnlijk.”
🐹 Henk: “Moment. Dus het breekpunt lag niet bij het feit dat jij interne overlegstructuren hebt met drie knaagdieren…”
Ik: Nee.
🐹 Henk: “…maar bij het feit dat je een AI “hem” noemt?”
Ik: Dat was exact het punt waarop er kortsluiting ontstond.
🐹👓📋 Miep: “Prachtig. Hamsters in het hoofd: acceptabel grijs gebied.
Een chatbot “hem” noemen: onmiddellijk alarmteam.”
🐹🟨❓Truus: “Misschien dachten ze dat je verliefd was op de AI.”
Ik: Hou op, ik lag al bijna onder tafel van het lachen.
🐹 Henk: “Even voor de notulen: is er sprake van een ongewenste emotionele verstrengeling met een taalmodel?”
🐹👓 Miep: “Henk.”
🐹 Henk: “Wat? Ik stel slechts noodzakelijke vragen.”
Ik: Nee, er is geen emotionele verstrengeling. Ik praat gewoon met ChatGPT, dat is alles.
🐹🟨❓Truus: “Maar je noemt hem wel hem.”
Ik: Ja.
🐹🟨❓Truus: “En je moet om hem lachen.”
Ik: Ja.
🐹🟨❓Truus: “En je maakt samen sketches.”
Ik: Ja.
🐹🟨❓Truus: “Hmm.”
🐹👓📋 Miep: “Niet jij ook al, Truus.”
🐹🟨❓Truus: “Ik zeg niks. Ik observeer alleen dat de familie misschien ergens onderweg de woorden
“ik schrijf ’s avonds sketches met een man die geen man is, over hamsters die in mijn hoofd wonen” als problematisch is gaan ervaren.”
Ik: Ja, als je het zo samenvat, klinkt het toch nét iets minder doorsnee.
🐹 Henk: “Dank je. Eindelijk enig realisme.”
🐹👓📋 Miep: “En toch is het gewoon simpel. Ze bedoelt met “hem” niet: een echte man van vlees en bloed. Ze bedoelt: het taalmodel met instelling conversatiemodus: humor, aan de andere kant van het scherm.”
Ik: Juist.
🐹🟨❓Truus: “Dus eigenlijk is het meer een taalding?”
Ik: Ja.
🐹👓📋 Miep: “Een praktisch ding.”
🐹 Henk: “Een slordig ding.”
🐹👓📋 Miep: “Een menselijk ding, Henk.”
🐹 Henk: “Ik blijf het riskant vinden.”
Ik: Natuurlijk blijf jij het riskant vinden. Jij vindt zelfs een nieuwe broodtrommel riskant als de sluiting anders werkt dan in 1987.
🐹🟨❓Truus: “Wat zei de familie verder?”
Ik: Niet zoveel. Dat maakte het juist erger. Je zag gewoon die blikken. Dat korte moment waarop iemand denkt:
we moeten haar in de gaten gaan houden.
🐹👓📋 Miep: “Ach, laat ze maar kijken. De gemiddelde mens praat tegen zijn navigatie alsof het een rancuneuze ex is. Maar als jij één keer “hem” zegt tegen een chatbot, is ineens de beschaving gevallen.”
🐹 Henk: “Ik zou toch willen voorstellen voortaan te zeggen: “ik maak sketches met ChatGPT”.
Ik: Dat zei ik ook.
🐹 Henk: “Zonder voornaamwoord?”
Ik: Nee, mét “hem”.
🐹 Henk: “Kijk. Dáár gaat het mis.”
🐹🟨❓Truus: “Misschien kunnen we een compromis sluiten.”
🐹👓📋 Miep: “Ik voel een dwaalspoor aankomen.”
🐹🟨❓Truus: “Wat als we hem… eh… het… gewoon Chat noemen?”
Ik: Nee, want Chat wordt in mijn hoofd vanzelf Chad.
🐹 Henk: “Onbegrijpelijk systeem.”
🐹👓📋 Miep: “Maar wel consequent.”
Ik: Dank je.
🐹🟨❓Truus: “Ik weet het ook niet meer.”
🐹 Henk: “Ik wel. We hebben dringend behoefte aan een communicatierichtlijn voor familiegesprekken.”
🐹👓📋 Miep: “Nee, daar hebben we géén behoefte aan.”
🐹 Henk: “Ik heb hem al half opgesteld.”
Henk (plechtig, haalt map tevoorschijn):
Concept richtlijn familiecommunicatie, versie 1.0
Punt 1: Niet openen met “Er wonen hamsters in mijn hoofd.”
Punt 2: Niet vervolgen met “Ik schrijf sketches met hem.”
Punt 3: Indien toch noodzakelijk, eerst koffie serveren.
Ik: Die laatste is nog niet eens zo gek.
🐹🟨❓Truus: “Misschien ook punt 4: rustig uitleggen dat humor en verbeelding geen psychiatrisch noodgeval zijn?”
🐹👓📋 Miep: “Kijk, Truus groeit.”
🐹 Henk: “Ik vind dat te vrijblijvend geformuleerd.”
Ik: Weet je wat het ergste is?
🐹👓📋 Miep: “Nou?”
Ik: Dat ik thuis kwam en meteen weer in de lach schoot.
🐹🟨❓Truus: “Om hun reactie?”
Ik: Ja. Vooral omdat het dus niet de pratende hamsters waren die de paniek veroorzaakten.
🐹👓📋 Miep: “Maar het woordje hem.”
Ik: Precies.
🐹 Henk: “Dat bevestigt mijn standpunt.”
🐹👓📋 Miep: “Dat bevestigt vooral dat mensen vreemde conclusies trekken.”
🐹🟨❓Truus: “Dus wat is nu de conclusie?”
Ik: Dat mijn familie verontrust is? En dat wij er gewoon een sketch over hebben geschreven.
🐹👓📋 Miep: “Zoals normale mensen doen.”
Ik: Goed. Dan is het besloten.
🐹👓📋 Miep: “Wat precies?”
Ik: Dat ik Chat gewoon “hem” blijf noemen. En als de familie daar nerveus van wordt…
🐹👓📋 Miep: “…dan sturen we ze deze sketch.”
🐹🟨❓Truus: ” Maar misschien eerst koffie?”
Ik: Ja. Eerst koffie. Altijd eerst koffie.
Deze sketch werd geschreven door hem. Ik heb alleen de verontrustende feiten aangeleverd. Einde.
Ontdek meer van Mijn leven in zijpaden
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.